Ta strona używa plików Cookie. Korzystając z tej strony zgadzasz się na umieszczenie tych plików na twoim urządzeniu

Rola i znaczenie aktywności fizycznej w fizjoterapii

Rola i znaczenie aktywności fizycznej w fizjoterapii

Rola i znaczenie aktywności fizycznej w fizjoterapii

Do niedawana mogliśmy zauważyć, że ruch w życiu człowieka nie miał zbyt wielkiej wartości, ale w czasach pandemii gdzie zostaliśmy mocno ograniczeni, wiele osób coraz bardziej zaczęło interesować się aktywną formą spędzania czasu, gdyż siedzący tryb życia skutkuję otyłością oraz innymi chorobami. Wiele badań potwierdza wpływ zmniejszonej aktywności fizycznej na rozwój otyłości na całym świecie. Wzrost liczby osób otyłych można porównać do wzrostu liczby godzin spędzonych przed telewizorem w ciągu tygodnia, oraz do liczby sprzedanych samochodów w danym czasie. Powodem ograniczonej aktywności ruchowej mogą być także trudności z poruszaniem się osób otyłych. Niestety prowadzi to do dalszego wzrostu masy ciała.   Udowodniono, iż aktywność fizyczna jest jednym z podstawowych elementów leczenia otyłości. Dzisiaj jesteśmy świadkami przełomu, kiedy to człowiek, zaczyna dbać  o swoje zdrowie,    a aktywność ruchowa nie jest mu tak obca. Ruch jest jednym z elementów, który może zapewnić nam prawidłowy rozwój. Dla własnego zdrowia każdy z nas powinien 3 razy w tygodniu poświęcić czas na aktywność ruchową. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca stosowanie zasady 3x30x130, czyli 3 razy w tygodniu, 30 minut do osiągnięcia tętna  130. Dla dzieci i młodzieży wartości te powinny wyglądać następująco 4x40x140 oznacza to, że młodzi ludzie powinni się częściej ruszać. Czas, jaki powinien być wyznaczony dla dziecka na aktywność ruchową, to około 3 godziny dziennie. Wysiłek fizyczny jaki wykonają jest traktowany jako spalenie tłuszczy, jako skuteczny bodziec sprawnościowo-zdrowotny. Taka dawka ruchu wystarczy, aby zachować dobre samopoczucie i poprawić kondycję .

            Często działając w kierunku zwiększenia aktywności ruchowej w swoim życiu, podejmujemy się ogromnym wyzwaniom,  należy jednak pamiętać o tym, że nie tylko ćwiczenia są ważne, ale także sposób ich wykonywania. Zapominając o odpowiednim przygotowaniu, narażamy swoje zdrowie na niepotrzebne kontuzje, urazy, a także odczuwanie dyskomfortu, który może wystąpić po treningu. Musimy pamiętać o tym, by nasz organizm  został odpowiednio przygotowany do wysiłku fizycznego. Należy pamiętać o tym, aby dwie godziny przed wysiłkiem nie spożywać posiłku, gdyż możemy czuć się zbyt ociężale i nie będziemy wówczas w stanie wykonać niektórych ćwiczeń. Warto jednak zaznaczyć, że wykonywanie ćwiczeń z pustym żołądkiem będzie prowadzić do zawrotów głowy i ogólnego osłabienia całego organizmu. Najlepiej uprawiać sport w godzinach porannych, dzięki temu możemy naładować energie na cały dzień. Ważny jest także odpowiedni strój, żyjąc w dzisiejszych czasach możemy zauważyć mnóstwo sklepów, które są wyposażone w odpowiednie stroje do każdej dyscypliny sportowej, wykorzystajmy to i zapewnijmy swemu ciału komfort. Kolejną rzeczą, o której warto pamiętać jest zadbanie o swoją przestrzeń, należy wybrać jak najbezpieczniejsze miejsce i przygotować przedmioty, które są nam potrzebne podczas ćwiczeń. Dodatkowo kobiety powinny zmyć makijaż przed każdym planowanym wysiłkiem fizycznym, tylko wtedy wówczas skóra będzie mogła oddychać. Musimy także pamiętać o tym, by  podczas wysiłku fizycznego, co chwilę nawadniać nasz organizm płynami, zatem woda jest konieczna. Ryzyko doznania kontuzji i różnego rodzaju uszkodzeń  możemy zmniejszyć, poprzedzając każdy trening rozgrzewką, która powinna trwać około 15 minut, dzięki temu ciało przygotowuje się do wysiłku, poprzez rozluźnienie zesztywniałych mięśni i stawów. 

Warto wiedzieć, że ruch ma korzystny wpływ na różne układy, między innymi: układ krążenia np. poprzez zwiększenie pojemności minutowej serca, wzroście zawartości tlenu krwi, poprawie elastyczności naczyń krwionośnych, obniżenie ciśnienia tętniczego krwi i wielu innych zmian w obrębie układu krążenia. Ponadto zmiany także zachodzą w układzie oddechowym między innymi: zwiększenie pojemności życiowej płuc, pogłębieniu oddechów.                                           W aktywności fizycznej swoją rolę odgrywa również układ ruchu poprzez zwiększenie zakresu ruchów w stawach, oraz wzmocnieniu mięśni i zwiększeniu wytrzymałości kości. Jednocześnie ćwiczenia pobudzają układ nerwowy, rozwijają pamięć  ruchowa, poprawiają szybkość i łatwość oddziaływania na bodźce zewnętrzne, wpływają na poprawę koordynacji ruchu. Tak więc aktywność fizyczna, ruch, wysiłek nie tylko kształtują mięśnie, ale korzystnie wpływają na cały organizm, wiele jego układów i narządów, a tym samym poprawiają ogólną sprawność i wydolność organizmu, wpływają korzystnie na psychikę, oraz poprawę jakości życia osoby poddanej ćwiczeniom.

 Jedną z metod fizjoterapii polegającej na leczeniu ruchem jest kinezyterapia, w której  to on sam jest środkiem leczniczym. Możemy podzielić ją na miejscową, działającą na obszary objęte chorobą, która jest stosowana nawet u pacjentów w stanach ciężkich. Należą tu, między innymi ćwiczenia takie jak: bierne-są to ruchy w stawach, wykonywane przez terapeutę, lub za pomocą urządzeń do ciągłego ruchu biernego, samowspomagane- to ćwiczenia bierne, wykonywane po odpowiednim instruktarzu przez pacjenta, z wykorzystaniem systemu bloczkowo-ciężarkowego ,czynne- wykonywane przez samego pacjenta, pod kontrolą lub przy pomocy terapeuty, czynno-bierne- ruch kończyny wykonywany jest przez terapeutę, a zadaniem pacjenta, jest czynne rozluźnienie napiętych mięśni,izometryczne -polegają na czynnym napinaniu mięśni, bez zmiany odległości przyczepów mięśni, a więc bez ruchu w stawie,  w odciążeniu- wykonywane przez pacjenta, po wyłączeniu masy ćwiczonej kończyny, jako czynnika utrudniającego wykonanie ruchu w pełnym zakresie, synergistyczne- polegające na współdziałaniu mięśni w wykonywaniu danego ruchu, dzięki czemu możliwe jest wywołanie napięcia mięśnia innego, niż bezpośrednio pobudzany, oddechowe- czyli świadomy i  regulowany proces oddychania.

Wyróżniamy także kinezyterapię ogólną , która opiera się na ćwiczeniach części ciała          nie objętych chorobą. Zaliczamy tu między innymi następujące ćwiczenia: ogólnokondycyjne- zwiększające ogólną sprawność fizyczną, często są one prowadzone w grupach osób, na podobnym poziomie sprawności fizycznej, gimnastykę poranną- te ćwiczenia mają  głównie na celu pobudzenie organizmu, oraz rozruszanie stawów. 

Do kinezyterapii ogólnej należy także sport inwalidów-  wzorowany jest on, na sporcie ludzi pełnosprawnych. Zawodnicy zostają podzieleni na drużyny, o takim samym, lub zbliżonym stopniu dysfunkcji ruchowej, dzięki temu uczestnicy mają podobne szanse w rywalizacji. Możemy zauważyć, że dzięki postępie technicznemu dostępne dla sportowców „sprawnych”  kilka lat temu dyscypliny sportowe, oraz sprzęty, dzisiaj są dostępna także osobom  niepełnosprawnym. Ponadto w ostatnich latach zostały zorganizowane Olimpiady Specjalne, w których zawodnicy za każdym razem udowadniają, iż pomimo swojej dysfunkcji, też mogą uprawiać sport i zdobywać nagrody.

 Ćwiczenia w wodzie- zwiększają  wytrzymałość organizmu, poprawiają  koordynację ruchową i równowagę. Równocześnie, wzrasta także elastyczność mięśni, więzadeł i ścięgien. Podczas tych ćwiczeń, następuje pozorne zmniejszenie się ciężaru ciała  w wodzie, wówczas wiele czynności staje się łatwiejszych do wykonania. 

Istnieje wiele form aktywności ruchowej, które umożliwiają nam poprawę poziomu sprawności fizycznej. Badania dowodzą, iż szczególny wpływ na rozwój naszego zdrowia mają ćwiczenia wytrzymałościowe. W zależności od pory roku, miesiąca, dnia tygodnia zaleca się wykonywanie różnego rodzaju wysiłku fizycznego. Najlepszą formą jest bieg na świeżym powietrzu, gdyż daje on organizmowi zdolności adaptacyjne i hartujące. Ponadto jest on  najprostszą formą ruchu, podobnie jak marsz, który jest najbardziej znaną metodą ruchu. W ostatnim czasie bardzo modne stały się również zajęcia w grupach, między innymi zumba,  która jest kierunkiem taneczno – rozrywkowym, podczas takiego treningu angażujemy do pracy bardzo dużo grup mięśniowych, spalamy kalorie, bardzo często w czasie zajęć wykorzystywane są takie ruchy, by kontrolować i stabilizować mięśnie brzucha i pleców, a głównie angażowane są  górne partie tułowia. Dodatkowo, oczywiście zumba sprawia, że mimo zmęczenia mamy w sobie mnóstwo pozytywnej energii. Popularna także stała się jazda na rowerze, jest to trening wytrzymałościowy i kondycyjny, pozytywnie wpływa na ogólną wydolność organizmu, kształtowane są mięśnie ud i łydek. Jazda na rowerze jest przeznaczona w szczególności dla osób, które prowadzą siedzący tryb życia, gdyż ma ona wielki wpływ na kręgosłup, oprócz tego pozwala nam spalić tkankę tłuszczową, dzięki temu możemy pozbyć się stresu i poprawić swoje samopoczucie.

Pływanie jest kolejną bardzo dobrą i korzystanie wpływającą na nasz organizm formą aktywności fizycznej, ponieważ w wodzie angażowane są praktycznie wszystkie mięśnie. Nawet jeśli nie potrafimy pływać ,możemy wykonywać ćwiczenia ,np.: spacer w wodzie. Treningi w wodzie pozytywnie wpływają na układ kostno-stawowy, a także na prawidłową  czynność układu krążeniu oraz układu oddechowego. Przed wejściem na basen należy pamiętać o rozgrzewce, aby pobudzić pracę serca oraz krążenie. Powinniśmy również rozciągnąć mięśnie w celu poprawienia ich elastyczności. Pływanie jest również wykorzystywanie w rehabilitacji, wpływa na utrzymanie prawidłowej postawy ciała, a także pomaga  w korygowaniu wad.

Naszym celem, na drodze do poprawy sprawności fizycznej, jest stopniowe ulepszenie formy i  kondycji. Każdy z nas ma inny zakres możliwości, dlatego też każdy potrzebuje indywidualnego planu  treningowego. Nie możemy już na samym starcie wymagać od siebie  więcej, niż pozwala nam na to nasza forma, gdyż doprowadzi to do zniechęcenia, utraty wiary w siebie, a w efekcie całkowitej rezygnacji. Aktywność ruchowa powinna nam sprawiać przyjemność, a nie być dla nas udręką. Tak naprawdę my sami możemy o siebie zadbać i nie będzie konieczne  czekanie w bardzo długich kolejkach do specjalisty, zwłaszcza teraz w czasach pandemii, oprócz tego nie wydamy mnóstwo pieniędzy na różnego rodzaju leki i kolejne wizyty. Pamiętajmy, że zarówno osoby starsze jak i młode powinny prowadzić aktywny tryb życia. Ponadto wspólne uprawianie sportu wpływa na zwiększenie relacji międzyludzkich. Wystarczą tylko chęci i odrobina wolnego czasu..